نماینده؛ هر دوره انتخابات در ایران کتاب حجیمی است پر از تجربه های مفید که می تواند ملت ما را خردمندتر کند. انتخابات یازدهم ریاست جمهوری بعد از فتنه سال ۸۸ جایگاه مهمی در تعیین سرنوشت مردم ایران داشت و در نهایت با حضور گسترده مردم، تبدیل به حماسه ای ماندگار در تاریخ ایران شد و دشمنان را نا امید کرد.
دولت دهم
دولت دهم با رای ۲۴ میلیونی مردم به محمود احمدی نژاد آغاز به کار کرد. هر چند که بد اخلاقی رقبای بازنده کام ملت را تلخ نمود. در این دولت، به دلیل وضعیت پرونده هسته ای تحریم های سنگینی علیه ایران ایجاد شد که بر روند اقتصادی کشور اثر منفی گذاشت. البته سوء تدبیر مدیران نیز اوضاع معیشتی و اقتصادی کشور را نا به سامان تر کرد.
پیشرفت های علمی و هسته ای و دیپلماسی ایران در عرصه جهانی پیشرفت چشمگیری داشت و این یکی از مهم ترین نکات مثبت در دولت دهم است. هم چنین در دولت دهم برای عمران، توسعه زیرساخت ها و تقویت حمل و نقل اقدامات موثر و خوبی انجام شد. ادامه سفرهای استانی نیز موجب شد وضعیت شهرها و روستاها بهتر شود.
یکی از اتفاقات مهم در دولت دهم ورود دولت به بازی های سیاسی بود. در این دولت اختلاف میان رئیس جمهور و روسای قوا آشکار شد و موجب بی اعتمادی مردم نسبت به دولت و مجلس گشت؛ چرا که مردم بداخلاقی های مسئولان را شاهد بودند. هم چنین نزدیکی بعضی افراد با افکار خاص به رئیس جمهور موجب شد که بسیاری از حامیان احمدی نژاد از اطرافش پراکنده شوند.
البته باید به این موضوع هم توجه داشت که بعد از انتخابات بسیاری رسانه ها تلاش کردند تا چهره دولت را تخریب کنند و با نادید گرفتن نکات مثبت دولت وخامت وضعیت کشور را بیش از مقدار حقیقی برجسته کردند. در کنار هم قرار گرفتن این موضوع با اظهار نظرهای عجیب اطرافیان رئیس جمهور، باعث شد بر روی نقاط قوت دولت پرده کشیده شود.
انتخابات ریاست جمهوری یازدهم
یازدهمین دوره انتخابات ریاست جمهوری زمانی اتفاق افتاد که از ماه ها قبل بیشتر رجل سیاسی کشور احساس تکلیف برای حضور در انتخابات می کردند و خبر حضورشان در انتخابات را به گوش رسانه ها و مردم می رساندند. تقریبا در روزهای منتهی به انتخابات ریاست جمهوری هر روز خبر حضور یکی از افراد و مسئولان سیاسی قدیمی و جدید در انتخابات شنیده می شد. در ابتدای سال ۹۲ هم مقام معظم رهبری این سال را به نام حماسه سیاسی و حماسه اقتصادی نام نهادند که بخشی از این نامگذاری به انتخابات ریاست جمهوری مربوط می شد. در این دوره انتخابات ۶۸۶ نفر ثبت نام کردند.
در آخرین روز ثبت نام کاندیداها و در ساعات پایانی دو چهره مهم با حضور در وزارت کشور در انتخابات ثبت نام کردند: اکبر هاشمی رفسنجانی، رئیس مجمع تشخیص مصلحت نظام و رقیب شکست خورده احمدی نژاد در سال ۸۴ و اسفندیار رحیم مشائی، مشاور رئیس جمهور و فردی که محور اختلاف بسیاری از حامیان احمدی نژاد با او بود.
رسیدگی به صلاحیت کاندیداها توسط شورای نگهبان پس از تمدید ۵ روزه تا ۳۱ اردیبهشت انجام شد و اسامی به وزارت کشور اعلام شد. از این میان هشت نفر به عرصه انتخابات پا گذاشتند: محمد باقر قالیباف، علی اکبر ولایتی، سعید جلیلی، محسن رضایی، حسن روحانی، غلامعلی حدادعادل، محمدرضا عارف و سید محمد غرضی.
برخی از چهره های مهمی که صلاحیت شان در انتخابات تایید نشد عبارت است از : ابراهیم اصغرزاده، اکبر اعلمی، مسعود پزشکیان، علی فلاحیان، علیرضا زاکانی، محمد حسین قدیری ابیانه، مصطفی کواکبیان، منوچهر متکی، صادق واعظ زاده و مهم تر از همه اکبر هاشمی رفسنجانی و اسفندیار رحیم مشائی.
هم چنین سید محمدحسن ابوترابی فرد، داود احمدی نژاد، محمد رضا رحیمی و علی اکبر جوانفکر پیش از اعلام نتایج صلاحیت ها از حضور در انتخابات انصراف دادند. کامران باقری لنکرانی وزیر بهداشت دولت نهم نیز که مورد حمایت جبهه پایداری و علامه مصباح بود پیش از اعلام تایید صلاحیت ها از حضور در انتخابات انصراف داد.
تایید صلاحیت نشدن بسیاری از چهره های شاخص سیاسی، احتمال بروز نا آرامی در کشور را به وجو آورد اما کاندیداهای احراز صلاحیت نشده با در پیش گرفتن اخلاق فضای کشور را به سمت آرامش هدایت کردند.
تبلیغات انتخابات
در این دوره تبلیغات انتخابات در قالب برگزاری همایش و نشست خبری از مدت ها قبل از فرصت قانونی انتخابات شروع شد. رسانه های متنوعی نیز با هدف تبلیغات انتخابات متولد شدند. صدا و سیما نیز با برگزاری سه میزگرد به بررسی آرا و نظرات نامزدها در خصوص مسائل اقتصادی، فرهنگی و سیاسی پرداخت. مطابق فضای کشور، شور انتخابات در ایران اوج می گرفت و مردم با حضور در میادین شهر از نامزد مطلوب خود حمایت می کردند . تیم تبلیغاتی حسن روحانی با وجود افرادی چون حسام الدین آشنا، علی یونسی و محسن صادق که سوابق زیادی در حوزه اطلاعات داشتند توانست بازی تبلیغاتی خوبی را در کشور ایجاد کند.
بررسی وضعیت احزاب
ائتلاف سه گانه: مهمترین ائتلاف سیاسی اصولگرایان در ایام انتخابات بود که غلامعلی حدادعادل، محمدباقر قالیباف و علی اکبر ولایتی عضو آن بودند. هر چندکه در روزهای انتخابات و حتی در مناظرات تلویزیون اختلاف میان این افراد آشکار شده بود ولی در این میان فقط حدادعادل حاضر شد در هفته آخر انتخابات از حضور در صحنه انتخابات انصراف دهد و به قول خود در ایجاد ائتلاف پایبند ماند.
ائتلاف پنج گانه: یکی از ائتلافهای اصولگرایان بود که چهره های شاخص آن افرادی چون منوچهر متکی، مصطفی پورمحمدی، محمدرضا باهنر، یحیی آل اسحاق و محمد حسن ابوترابی بودند که هیچ یک نتوانستند در انتخابات حضور پیدا کنند.
جبهه پایداری: به رهبری علامه مصباح یزدی از انتخابات مجلس نهم به وجود آمد و در انتخابات از گزینه محمدباقر لنکرانی و سعید جلیلی و پرویز فتاح حمایت کرد و در آخر بر روی گزینه لنکرانی به اجماع رسید که مورد حمایت خاص علامه نیز قرار گرفت. با انصراف لنکرانی از کاندیداتوری، پایداری از سعید جلیلی حمایت کرد.
جبهه اصلاح طلبان: که خط فکری خود را از محمد خاتمی رئیس جمهور سابق می گیرند. اصلاحات گزینه هایی چون محمدرضا عارف، کواکبیان، یونسی و … را داشتند که در نهایت بر روی عارف اجماع کردند. اما در روزهای پایانی عارف از حضور در انتخابات انصراف داد و آرای او به سبد رای روحانی منتقل شد.
محسن رضایی نیز با نام فرد مستقل وارد صحنه انتخابات شد تا بار دیگر شانس خود را در انتخابات ریاست جمهوری امتحان کند.
نتایج انتخابات
انتخابات ریاست جمهوری در ۲۴ خرداد ماه ۹۲ برگزار شد. در مجموع ۳۶ میلیون و ۷۰۴ هزار و ۱۵۶ نفر در انتخابات شرکت کردند که نشان دهنده حضور ۷۲.۷ درصدی مردم در انتخابات است. این میزان مشارکت با وجود تحریمهای مکرر و تبلیغات منفی دشمنان و هم چنین اتفاقات انتخابات گذشته، قدرت و بصیرت مردم را در آفرینش حماسه سیاسی مردمی را نشان داد.
- حسن روحانی ۱۸۶۱۳۳۲۹
- محمد باقر قالیباف ۶۰۷۷۲۹۲
- سعید جلیلی ۴۱۶۸۹۴۶
- محسن رضایی میرقائد ۳۸۸۴۴۱۲
- علی اکبر ولایتی ۲۲۶۸۷۵۳
- سید محمد غرضی ۴۴۶۰۱۵
به این ترتیب برخلاف پیش بینی ها و نظر سنجی ها، دکتر حسن روحانی به عنوان رئیس جمهور انتخاب شد.
برخلاف جریان آب …
نتایج انتخابات و انتخاب مردم بسیاری از رجل سیاسی و خواص جامعه را متعجب کرد. احتمال برگزیده شدن دکتر حسن روحانی در دور دوم انتخابات محتمل بود ولی کسی باور نمیکرد که در دور اول به عنوان رئیس جمهور انتخاب شود . این بار هم مردم ایران برخلاف انتظار سیاسیون داخلی و حتی خارجی شخصی را انتخاب کردند که توطئه های فتنه گران را خنثی کرد.
بررسی علل انتخاب دکتر روحانی می تواند در تشریح اوضاع جامعه میسر باشد. برخی از علل این موضوع عبارتند از:
- در چند سال گذشته به دلیل وجود تحریم های مختلف و هم چنین سوء تدبیر بعضی از مدیران اقتصادی که بخشی از آن به دلیل لجاجت های سیاسی بود وضعیت معیشتی مردم بسیار دشوار شده بود . این موضوع موجب شده بود تا بیشتر مردم به دنبال کاندیدایی باشند که بتواند اوضاع اقتصادی مردم را بهبود بخشد. روحانی نیز شعارهای بسیار برای بهبود اوضاع اقتصادی می داد به همین دلیل توانست آرای مردم را به دست آورد.
- دولت نیز که نماد جریان اصولگرایی در جامعه بود در سال های آخر به دلیل لجبازی هایی با مجلس دچار بازی های سیاسی شده بود. این لجبازی دولت و هم چنین سنگ اندازی های مجلس در راه خدمت رسانی دولت که هر دو با نام اصولگرایی بر روی کار آمده بودند موجب بی اعتمادی مردم شد؛ مردم تصمیم گرفتند در انتخابات ریاست جمهوری به این جریان که به دعواهای سیاسی و بی اخلاقی دچار شده رای ندهند. البته انتخاب مردم به معنای عدم باور مردم به گفتمان انقلاب اسلامی نیست بلکه نتیجه بی اخلاقی سیاسی مسئولان اصولگرای مجلس است.
- اسم اصولگرایی برای جذب رای مردم بسیار مورد استفاده قرار گرفت در این انتخابات بسیاری از کاندیداها با نام اصولگرایی روی کار آمدند ولی در باطن حرف هایشان چندان اصولگرایانه نبود اما حسن روحانی در بسیاری از حرف ها و اظهار نظرها بیشتر اصولگرایانه برخورد می کرد تا دیگر اصولگرایان. از جریان اصولگرایی سه نفر در انتخابات حضور داشتند که در مورد بسیاری از مسائل باهم اختلاف نظر عمده داشتند و بسیاری از آنها در حال نقد و تخریب یکدیگر بودند و انتقادهای فراوان همراه با تخریب علیه دولت مطرح می کردند. اما حسن روحانی با اعلام استقلال از گروه های دیگر خود را فراجناحی نشان داد.
- حسن روحانی به عنوان با زاویه ترین شخص با دولت شناخته شد و با شعارهایی که داد به عنوان نماد تغییر شناخته شد ارتباط او با دو رئیس جمهور سابق یعنی هاشمی و خاتمی نیز توانست بسیاری از آرای خاموش را به نفع خود بیدار کند.
- حسن روحانی به خاطر داشتن تیم متخصص و توانمند در کنار خود توانست از تبلیغات گسترده و خوبی برخوردار شود افرادی چون یونسی و فلاحیان و آشنا و… که در کارهای اطلاعاتی تجربه و توانمندی داشتند موجب شد تا تمام نیروی اصلاح طلبان و کارگزاران برروی حمایت از وی متمرکز شود و تبلیغات گسترده ای انجام شود.
- در هفته پایانی انتخابات خبری در سطح گسترده پخش شد مبنی بر اینکه امکان رد صلاحیت روحانی توسط شورای نگهبان وجود دارد انتشار این خبر موجب شد بسیاری از آرای خاموش به سمت او گرایش پیدا کنند هم چنین انصراف عارف در هفته پایانی انتخابات آرای اصلاح طلبان را نیز برای او جمع کرد.
- دولت دهم با ۲۴ میلیون رای بر روی کار آمد ولی تخریب و نقدهای غیرمنصفانه علیه وی در طول ۴ سال گذشته خصوصا در پایان دولت مخصوصا از جانب حمایتگران ۸۸ دولت موجب شد تا مردم به گروه و جریانهای خاص اصولگرایی بی اعتماد شوند.
مقام معظم رهبری در ۵ تیرماه 92 در جمع مسئولان و کارکنان قوه قضائیه با تشکر از حضور مردم در انتخابات بیان کردند: شکر کنم از ملت بزرگ و بصیر و هوشمندمان در زمینهى این کار بزرگى که در این فصل مهم انجام دادند؛ یعنى مسئلهى انتخابات. نمیشود ما این مسئلهى مهم و اساسى را از دائرهى تحلیل و تذکر و توجه خارج کنیم؛ حادثهاى که از یک سال قبل تقریباً، مخالفان جمهورى اسلامى، دشمنان جمهورى اسلامى، دربارهى آن حادثه داشتند برنامهریزى منفى میکردند؛ پولها خرج کردند، فکرها کردند، فریادها کشیدند، کارهاى گوناگون انجام دادند، فشارها وارد کردند، براى اینکه این حادثه را به آن صورتى که خودشان میخواستند، دربیاورند؛ یا انتخابات اتفاق نیفتد، یا انتخابات با اقبال کم مردم، با بىاعتنائى مردم مواجه شود؛ یا اینکه حتّى بعد از انتخابات بهانههائى به وجود بیاید که بتوانند مقاصد شوم خودشان را در کشور اعمال کنند؛ براى همهى اینها برنامهریزى کرده بودند. اینها همهاش خبرهاى پنهان نیست، اطلاعات ویژه و پنهان نیست؛ خیلى از آنها اطلاعات آشکار است. هر کسى رفتارهاى جبههى دشمن جمهورى اسلامى را در این حدود یک سال دیده باشد، دنبال کرده باشد، یا شنیده باشد، میفهمد که اینها چه برنامهریزىاى کرده بودند.خب، آنچه که اتفاق افتاد، صد و هشتاد درجه عکس آن چیزى بود که آنها میخواستند. این چیز کمى است؟ این حادثهى کوچکى است که ماستمالى کنند، با تحلیلهاى آبکى از روى قضیه بگذرند؟ نخیر، ملت ایران عظمتى را از خود ساطع کرد؛ ملت ایران کار بزرگ و کارستانى انجام داد؛ در عرصهى مواجهه و مقابله و خصومت و کینهورزى دشمنان بینالمللى، از خود مهارت نشان داد. چرا این را پنهان کنند؟ چرا این را بارها تکرار نکنیم؟
ایشان از مردم و گروه های سیاسی خواستند: حالا هم باید به آن کسى که منتخب مردم است، همه کمک کنند، دستگاههاى مختلف کمک کنند؛ این عرض ما است. ادارهى امور کشور، برادران و خواهران! کار سختى است. از دور میشود نشست ایرادگیرى کرد. مکرر ما مثال زدیم: یک نفر کنار استخر بنشیند و از آن کسى که از طبقهى چندمِ این سکّو دارد در آب شیرجه میزند، ایراد بگیرد؛ که بله اینجا پایش کج شد، اینجا دستش راست نبود، خوب نیامد. ایراد گرفتن، آسان است؛ اما اگر قرار باشد خود ما برویم آن بالا و بخواهیم شیرجه بزنیم، مىبینیم جرأت نمیکنیم. ایراد گرفتن و اعتراض کردن، آسان است. نمیگوئیم کسى ایراد نگیرد، انتقاد نکند، اعتراض نکند؛ چرا، انتقاد کردن و اعتراض کردنِ سالم قطعاً براى پیشرفت کار کشور مفید است؛ اما این را هم باید توجه داشت که کار اجرائى سخت است. حالا بحمدالله مردم یک رئیس جمهور انتخاب کردند؛ باید همه به این رئیس جمهور کمک کنند. توقعات را هم نباید زیاد دامن زد، نباید در قضایا زیاد شتابزده برخورد و قضاوت کرد، تا انشاءالله کارهاى مهم کشور انجام شود.
