بهارستان نشینان این روزها خود را برای بررسی و تصویب دو لایحه مهم آماده میکنند. «برنامه ششم توسعه» و «بودجه سال ۹۵» که هر دو نقش تعیین کنندهای در اداره کشور دارند و نقشه راه را برای دستگاههای اجرایی مشخص میکنند. به گفته سخنگوی دولت، این دو لایحه، سه هفته دیگر و به طور همزمان به مجلس تقدیم میشود و پس از آن وکلای ملت هستند که باید برنامه و سهم هر نهاد را در پیشبرد اهداف جمهوری اسلامی ایران مشخص کنند. در این میان بودجه و برنامههای نهاد حاکمیتی آموزشوپرورش از اهمیت بسیاری برخوردار است و ضرورت توجه هرچه بیشتر دولت و مجلس را میطلبد.
نماینده در آستانه اجرای برنامه ششم توسعه و لایحه بودجه ۹۵، در گفتوگو با «حمیدرضا حاجی بابایی» وزیر سابق آموزشوپرورش به بررسی وضعیت بودجه این وزراتخانه پرداخته است. وی که به تازگی نامهای به منظور توجه بیشتر به بودجه این وزارتخانه خطاب به رئیس کمیسیون آموزش و تحقیقات مجلس شورای اسلامی نوشته و در آن به کالبدشکافی و واقعنمایی بودجه آموزشوپرورش در برش ۶ ساله (۹۳-۸۸)، پرداخته است، در ابتدای این گفتوگو اظهار کرد: «از آنجا که آموزشوپرورش یک نهاد حاکمیتی محسوب میشود، بر اساس سند تحول بنیادین و سیاستهای کلی که مقام معظم رهبری در این خصوص اعلام فرمودند، بودجه این بخش از اهمیت ویژهای برخوردار است و اعتبارات آموزشوپرورش باید به سمتی پیش رود که نظام رتبهبندی واقعی که بر اساس سند تحول بنیادین بنا شده و ارتقا دهنده جایگاه معلم است، به خوبی اجرا شود.»
ماجرای نامهای که بودجه آموزشوپرورش را کالبدشکافی کرد
وی در ادامه به بیان هدف خود از نگارش نامه یاد شده پرداخت و تصریح کرد: «در ماههای اخیر شاهد اعلام آمار و ارقامی در خصوص بودجه آموزشوپرورش در دولت گذشته بودیم که واقعیت نداشت، هدف هم این بود که آموزشوپرورش را به سمت مقایسه دولتی سوق دهند و این در حالیاست که در واقع بیان آمارهای متناقض و غیرواقعی باعث میشود که نمایندگان در تصمیمگیری دچار مشکل شده و نگرانی معلمان هم در خصوص حقوق و مزایایشان بیشتر شود.»
حاجی بابایی تصریح کرد: «با توجه به اینکه بنده وزیر سابق آموزشوپرورش بودم، با هزینه کرد این وزارتخانه آشنا هستم و برای اینکه نمایندگان در جریان آمار واقعی قرار گیرند و در جهت آگاه سازی معلمان نسبت به بودجه آموزشوپرورش برای دستیابی به تحلیل بهتر، در این نامه بودجه آموزشوپرورش در برش ۶ ساله (۹۳-۸۸) را بیان کردم.»
وزیر سابق آموزشوپرورش ادامه داد: «یکی از مسائل مطرح شده این بود که در زمان تحویل وزارتخانه به دولت، بودجه تعیین شده، ۹ درصد بوده در صورتی که با توجه به مدارک موجود، این بودجه بیش از ۱۵ درصد بوده است و متأسفانه اعلام کردهاند که بودجه آموزشوپرورش ۲ برابر شده است در صورتی که از سال ۹۰-۸۹ بودجه بخش آموزشوپرورش هیچ تغییری نکرده است.»
حاجی بابایی عنوان کرد: «سختترین تحریمها در سال ۹۱ اعمال شده بود و بودجه دولت در آن سال ۹۹ هزار میلیارد تومان بود در حالی که در سال ۹۳ دولت ۱۴۳ هزار میلیارد تومان بودجه دریافت کرده است. در سال ۹۱ دولت اجازه صدور نفت را نداشت حال با توجه به کمتر بودن بودجه دولت در آن زمان چگونه است که وضعیت دولت پیشین بهتر بوده است. بنده نیز در نامه ارسال شده حدود ۲۰ مورد از ابهامهای بیان شده را رفع کردم تا مسئولین و معلمان از واقعیتهای بودجه آموزشوپرورش آگاه شوند.»
هیئت علمی خواندن معلمان، شاه بیت اجرای نظام رتبهبندی آنان
وی به مباحث مهمی که باید در بودجه آموزشوپرورش مورد توجه قرار گیرد، اشاره کرد و با تأکید بر اجرای نظام رتبهبندی معلمان گفت: «نظام رتبهبندی معلمان بر اساس نقشه جامع علمی کشور و بر اساس سند تحول بنیادین و یک کار کارشناسی عمیق و یک ساله در دولت دهم انجام پذیرفته بود.»
وزیر سابق آموزشوپرورش، شاه بیت اجرای این نظام را هیئت علمی خواندن معلمان دانست و تصریح کرد: «نظام رتبهبندی معلمان در دولت گذشته، این قشر را به عنوان «مربی معلم»، «استادیار معلم»، «دانشیار معلم» و «استاد معلم» تعریف کرده بود و با اجرای آن همزمان شاهد مهندسی نیروی انسانی در آموزشوپرورش نیز بودیم. این طرح پس از انجام کار کارشناسی به استانها ابلاغ شد و برای اجرا در اختیار مدارس قرار گرفت.»
انتقاد از سیاهنماییها ضد اقدامهای دولت گذشته
وی با بیان اینکه معتقدم مشکل معلمان حل نمیشود مگر اینکه جایگاه، منزلت و شأن آنان در نوع نگاه به آنها لحاظ شود، اظهار کرد: «پس از پایان دولت دهم، در یک فرصت کوتاهی به دلایل سیاسی سعی شد که این نظام رتبهبندی را چون از گذشته بود، زیر سؤال ببرند. طرح کردند که در این نظام عنوان شده که معلمان باید مقاله و کتاب بنویسند در صورتی که برای هیئت علمی شدن معلمان هیچ مقالهای نیاز نبود، بلکه مقاله و کتاب برای زمان ارتقا لحاظ میشد. در آن زمان باید مقالاتی که بیشتر جنبه یادگیری روشهای تدریس و بالابردن سطح علمی معلمان در دروس مربوط را داشت، ارائه میشد تا بر اساس آن معلمان بتوانند کار خودشان را کیفیت ببخشند و در یک دوره ۱۰ الی ۱۵ ساله با بنا گذاشتن دانشگاه فرهنگیان نیز نیروی انسانی در آموزشوپرورش مهندسی میشد.»
ضرورت حل مشکلات حقوق معلمان به صورت ریشهای
حاجی بابایی با بیان اینکه باید مشکل حقوق معلمان را به صورت ریشهای حل کنیم، گفت: «باید تعریفی از معلم ارائه شده و با این تعریف معلم استخدام شود، تدریس کند، حقوق بگیرد و بازنشسته شود. همانطور که ملاحظه میکنید، وزیر علوم هیچوقت برای پاسخگویی در ارتباط با حقوق هیئت علمی دانشگاهها به مجلس فراخوانده نمیشود و مورد سؤال قرار نمیگیرد ولی چرا همیشه وزیر آموزشوپرورش این مشکل را دارد. برای اینکه در نظام آموزشوپرورش به معلم به عنوان کارمند نگاه میشود در حالیکه این نگاه باید تغییر کند.»
وی از مجلس و دولت خواست که نظام رتبهبندی معلمان را اجرایی کنند و یادآور شد: «مقام معظم رهبری در سیاستهای کلی خودشان فرمودند که نظام رتبهبندی معلمان باید اجرا شود. ولی این روزها متأسفانه آمارهای آشفتهای در خصوص بودجه و اجرای آموزشوپرورش یا بدون اطلاع یا سهواً عنوان میشود و با اشکالاتی مواجه است. بعضاً اعلام میشود بودجه آموزشوپرورش دو برابر شده است. این آمارهای غلطی است که نمایندگان مجلس را به اشتباه میاندازد.»
چه هدفی پشت این سیاهنماییها پنهان است؟
وزیر سابق آموزشوپرورش تأکید کرد: «آمار و ارقام نشان میدهد که بودجه آموزشوپرورش تعریف شده و مشخص است. بعضاً گفته میشود که بودجه آموزشوپرورش ۹۹ درصدش به حقوق فرهنگیان اختصاص دارد درصورتیکه بر اساس بررسیهای مرکز پژوهشهای مجلس، ۸۴ درصد بودجه این وزارتخانه به حقوق اختصاص دارد.»
حاجی بابایی هدف از بیان این اظهارنظرهای خلاف واقع را سوق دادن آموزشوپرورش به سمت بخش خصوصی عنوان کرد و افزود: «نتیجه این حرفها این است که آموزشوپرورش را نمیشود اداره کرد و باید آن را به بخش خصوصی واگذار کرد در صورتیکه هیچ جای دنیا مرسوم نیست که اداره مدارس در دوران ابتدایی را به بخش خصوصی بدهند.»
وی در پایان خاطر نشان کرد: «به اعتقاد بنده اجرای نظام رتبهبندی معلمان و مهندسی نیروی انسانی از موضوعات مهمی است که باید مورد توجه قرار گیرد تا در سالهای آینده مشکل عدم توازن نیروی انسانی در آموزشوپرورش به کلی رفع شود.»
