به گزارش نماینده؛ برخی تحلیلگران در تهران ضمن استقبال از اقدام اخیر مجلس مبنی بر ارائه طرحی به منظور وادار کردن دولت به پاسخ دهی مناسب به اقدامات خصمانه امریکا عقیده دارند به طور کلی مجلس باید در پرونده هسته ای بیش از این فعال شود.
۱۰۰ نماینده مجلس روز چهارشنبه (۴ دی) طرحی را به هیئت رییسه مجلس ارائه کردند که بر طبق آن از دولت خواسته می شود در صورت عدم پای بندی امریکا به طرح اقدام مشترک توافق شده در ژنو، یا تصویب قانون جدید تحریم در کنگره امریکا، سطح غنی سازی اورانیوم را تا ۶۰ درصد ارتقا بدهد.
همچنین کمیسیون صنایع مجلس شورای اسلامی اعلام کرده است که خواهان افزایش ۲۰ درصدی بودجه سازمان انرژی اتمی به منظور ارتقاء توان فنی این سازمان است.
این طرح ها در واقع پاسخی به دو چیز است:
نخست اظهارات خصمانه مقام های امریکایی در یک ماه گذشته که عمدتا مبتنی بر انکار حق ایران برای غنی سازی اورانیوم و همچنین تلاش برای وارد آوردن فشار اقتصادی بیشتر به ایران در طول دوران مذاکرات بوده است.
دوم، این طرح پاسخی است به رفتارهای به شدت عصبی کنگره امریکا که اکنون درصدد تصویب طرحی است که با استفاده از نوعی مکانیسم ماشه دولت امریکا را موظف می کند در صورت عدم حصول توافق نهایی ظرف ۶ ماه، تحریم های بسیار شدیدتری را علیه ایران وضع کند.
کارشناسان می گویند اقدام مجلس به چند دلیل به تغییر فضا به نفع ایران کمک خواهد کرد:
دلیل اول این است که این طرح نشان می دهد ایران دست بسته نیست و حتی اگر دولت و وزارت خارجه تصمیم گرفته باشند توهین های امریکایی را همچنان تحمل کنند بقیه بخش های حاکمیت آماده نشان دادن واکنش متناسب هستند.
دلیل دوم این است که این اقدامات مسلما مقاومت دولت امریکا در مقابل کنگره را افزایش می دهد و قدرت استدلال کنگره امریکا و لابی های سعودی و اسراییلی حامی آن را کم می کند.
دلیل سوم این است که این طرح عدم حصول توافق نهایی را برای امریکا هم هزینه مند می کند و به تیم مذاکره کننده کمک خواهد کرد تا بتواند مقادیر هر چه بیشتری از مطالبات ایران را در توافق نهایی بگنجاند.
علاوه بر این کارشناسان می گویند این طرح موجب خواهد شد سازمان انرژی اتمی آمادگی فنی خود برای غنی سازی بالای ۵ درصد را حفظ کند.
در عین حال، بسیاری از تحلیلگران بر این باورند که مجلس باید بیش از این مقدار درباره موضوع هسته ای فعال باشد.
به عقیده آنها اکنون که کشور در مسیر توافقی قرار دارد که سرنوشت برخی از حقوق و تکالیف آن را برای چند سال روشن خواهد کرد، مجلس باید نقشی جدی تر در این فرآیند ایفا کند.
باید پذیرفت که در نهایت مجلس است که باید توافق نهایی را تصویب کند بنابراین بهترین گزینه این است که مجلس از هم اکنون در جریان فرآیندی که منجر به توافق نهایی خواهد شد قرار بگیرد. در غیر این صورت ممکن است اهالی خانه ملت آخر کار به یکباره با توافقی روبرو شوند که درباره آن ملاحظات بسیار زیادی دارند و اما زمان برای اعمال این ملاحظات گذشته است.
از همین رو پیشنهاد می شود مکانیسم گزارش دهی به مجلس تقویت شود و تیم مذاکره کننده موظف باشد هر دو هفته یک بار آخرین وضعیت مذاکرات درباره توافق نهایی و همچنین اقدام مشترک در ژنو را به مجلس گزارش بدهد.
